Ważne przypomnienie dla miłośników via ferrat: absorbery w lonżach są produkowane zgodnie z normą EN 958, która zakłada masę użytkownika w przedziale 40-120 kg. Używanie ich przez osoby spoza przedziału jest niebezpieczne.
***
Niezależni czescy testerzy sprzętu na via ferraty publikują obszerne testy (Link 1 / Link 2), z których możemy dowiedzieć się jak dokładnie zachowują się w różnych sytuacjach różne zestawy na via ferraty. Zainteresowanych odsyłamy do tekstów źródłowych, tu natomiast wyszczególnimy najważniejsze wnioski.
Kto testował
Czescy instruktorzy z Liberca robią własne testy zrzutów na „Panu Pytlíku” (worek z piaskiem), porównują stare i nowe sety, improwizowane asekuracje i konkretne modele czeskich producentów (Singing Rock, Rock Empire, Ocun). To realne pomiary siły działających w przypadku odpadnięcia w systemie asekuracji używanym na via ferratach.
Norma EN 958
Norma EN 958:2024 (i starsza 2017) jasno mówi, że absorbery via-ferratowe są przeznaczone tylko dla osób o masie:
- minimum 40 kg netto (sama masa ciała, bez ubrania i sprzętu),
- maksimum 120 kg brutto (ciało + cały ekwipunek, plecak, prowiant, buty itd.).
Co to oznacza w praktyce?
Testy dynamiczne absorberów są przeprowadzane dla zakresu 40-120 kg. W jego obrębie siły działające na ciało człowieka nie są niebezpieczne. Poza zakresem, a jak pokazują niezależne testy, nawet w pobliżu wartości skrajnych, absorbery nie pochłaniają energii w sposób zapewniający pełne bezpieczeństwo. W praktyce oznacza to, że lżejsze osoby dostają twardsze, bardziej brutalne złapanie, bo absorber nie pracuje jak należy. Cięższe – mogą przekroczyć zdolność pochłaniania energii absorbera, co również skutkować będzie brutalnym szarpnięciem.
W rzeczywistości wiele osób ignoruje dopuszczalny zakres wagowy – zwłaszcza w przypadku dzieci
Niestety w praktyce wiele osób nie przejmuje się dopuszczalnym zakresem 40-120 kg. Dzieci poniżej 40 kg i lekkie osoby często chodzą na zwykłych setach bez dodatkowej asekuracji. Czasem sprawę bagatelizują również ciężcy użytkownicy. Wszystko jest dobrze, dopóki nie dojdzie do odpadnięcia…
Dlatego apelujemy: jakiekolwiek odstępstwa od zakresu wyszczególnionego przez normę EN 958 nie powinny mieć miejsca. Zasady nie naciągamy:
- 35 kg dziecka + 5 kg ubrania i butów = niedozwolone
- 110 kg faceta + 20 kg plecaka = też niedozwolone
Czy dzieci poniżej 40 kg mogą chodzić na via ferraty?
Tak, ale wyłącznie z asekuracją lonżą uzupełnioną o pełna asekuracja liną (top rope / „na smyczy”) + najlepiej pełna uprząż.
Co jeszcze wynika z testów Czechów?
Absolutnie nie wolno używać setów do via ferryt poza zakresem 40-120 kg.
Nowsze sety radzą sobie lepiej niż starsze (wyprodukowane przed 2017).
Ponadto według testów Vodní Brány ranking czeskich top setów wygląda tak:
- Singing Rock Phario 360 – zwycięzca ich testów
- Rock Empire Siga – drugie miejsce
- Ocun Captur Pro Swivel – trzecie miejsce
Źródła: vodni-brana.cz, tartovac.cz
